Fas'taki 20 Şubat Hareketi, toplumsal etkisi azalsa da canlılığını koruyor

HALİD MECDUB- Faslı uzmanlar, 2011'de Arap ülkelerinde başlayan ve kısa sürede Orta Doğu ve Kuzey Afrika'ya yayılan halk ayaklanmalarının ardından, 20 Şubat 2011'de "siyasi reform" talebiyle kurulan "20 Şubat Hareketi"nin zayıflığına rağmen fikri açıdan hala canlı olduğunu belirtti.

"Arap Baharı" süreciyle kamuoyunun gündemine gelen ve Fas'ta son 10 yılı aşkın bir süredir değişim talebini dile getiren en büyük muhalif hareket olarak bilinen "20 Şubat Hareketi" liderliğinde ülkedeki siyasi, ekonomik ve sosyal durumun düzeltilmesi için gösteriler düzenledi.

20 Şubat Hareketi'nin kuruluşunun üzerinden 10 yıl geçti. Uzmanlar Fas siyasetine hareketlilik kazandıran 20 Şubat Hareketi'nin tükenmek üzere olduğunu öne sürüyor.

Fas Siyasi Analiz Enstitüsü Müdürü Muhammed Misbah, "20 Şubat Hareketi'nin toplumsal olarak etkisi bitse de sembolik olarak canlılığını koruyor." ifadelerine yer verdi.

Misbah, 10 yıl önce Hareket'in kurulma nedenleri ve binlerce kişiyi sokaklara çıkmaya iten özgürlük, onur, sosyal adalet gibi derin sebeplerin hala var olduğunu ve bunların ikinci bir gösteri dalgası olasılığına yol açabileceğini öne sürerek, "Ülkede siyasi ifade kanallarının boğulmasından, ekonomik durumdan, yolsuzluğun yayılmasından ve devletin bunlarla mücadele etmesinin zayıflığından bahsediyoruz." dedi.

- Hareket içindeki bazı aktörler gençliğin mesajını iyi değerlendirmedi

Fes kentindeki Sidi Muhammed Abdullah Üniversitesi Siyasi Bilimler Öğretim Üyesi İsmail Hamudi ise Hareket'in, önceki yıllarda parti, sendika ve sivil toplum kuruluşları gibi geleneksel güçler için bir fırsat oluşturduğunu belirterek, ancak Hareket içindeki aktörlerin 20 Şubat gençliğinin mesajını pek iyi değerlendirmediğini bazılarının ise kendi çıkarlarına hizmet etmek için pragmatik ve dar şekilde kullandığını ifade etti.

Bu nedenle doğal olarak hareketin ciddi şekilde gerilediğini değerlendiren Hamudi, "Hareket, diğer Arap ülkelerinde olduğu gibi durumları tersine çevirme iddiasında bulunmayarak sadece temel reform talep etti. Bu talepler de 2011 anayasasının reformunda kısmen başarılmış oldu." dedi.

Geçen 10 yıla rağmen hareketin canlılığını koruduğunu söyleyen Hamudi, "20 Şubat Hareketi ölmedi. Aksine, bir takım tutuklanma ve bazı kısıtlamalara rağmen hala aktif." değerlendirmesinde bulundu.

- 20 Şubat Hareketi'nin doğuşu

20 Şubat Hareketi, Arap ülkelerinde başlayan ve "Arap Baharı" olarak adlandırılan halk ayaklanmalarının ardından siyasi ve bağımsız kesimlerden Faslı gençlerin, sosyal medya platformlarında bir araya gelmesiyle 20 Şubat 2011'de kuruldu.

Hareket, ülkede siyasi, hukuki ve anayasal reform talebiyle gösteriler düzenledi. Siyasi ve insan hakları gruplarının katıldığı bu gençlik hareketi vesilesiyle on binlerce Faslı, 20 Şubat 2011'de sokaklara çıktı. Ülkenin çeşitli kentlerinde düzenlenen gösterilerde, yeni bir anayasa, hükümet ve parlamentonun feshi, bağımsız ve şeffaf bir yargı, yolsuzluk yapanların yargılanması talepleri yükseldi.

Fas Kralı 6. Muhammed, 9 Mart'taki konuşmasında, göstericilerin taleplerine olumlu karşılık verdi, anayasal düzenleme taahhüdünde bulundu. Temmuz 2011'de yeni anayasanın kabulü ve buna müteakip, kasım ayında erken seçime gidilmesi, Adalet ve Kalkınma Partisi başkanlığında yeni hükümetin kurulmasının ardından gösterilere ev sahipliği yapan sokaklardaki hareketlilik, azalmaya başladı.